Show Menu
Cheatography

Biologija - probavni i metabolički sustav Cheat Sheet by

Biologija - probavni i metabolički sustav u čovjeka

Probavni sustav

Uloge: razgra­dnja, apsorb­cija, izluči­vanje

Razgradnja

Hranjiva tvar
Produkt
Ugljik­ohi­drati
Monosa­haridi (glukoza)
Lipidi
Glicerol i višemasne kiseline
Proteini
Aminok­iseline

1. Usta

Sastoje se od dvije čeljusti, gornje i donje, na kojima su 32 zuba koje djelimo na:

Podjela zuba

Sjekutići
Trgaju hranu
8
Očnjaci
Trgaju hranu
4
Predku­tnjaci
Usitnj­avaju hranu
8
Kutnjaci
Usitnj­avaju hranu
12
4/12 kutnjaka su umnjaci koji izbijaju od 17. do 25. g.

Jezik i slinovnice

Jezik
Pomiće hranu po ustima, sadrži okusne pupoljke
Žlijezde slinovnice (vanjsko izluči­vanje)
izlučuju slinu i enzim amilazu (beta-­pti­jalin) koji razgrađuju ugljik­ohi­drate
3 vrste slinov­nica: podušne, podjezične i podvilične

2. Ždrijelo i 3. Jednjak

Ždrijelo
Razdvaja dišni i probavni sustav
Jednjak
Obložen glatkim mišićima i sluzi koji pomažu u perist­altici
Perist­altika
Uzastopno stezanje glatkih mišiča, pokreće hranu uzduž probavnog sustava

4. Želudac

Započinje probava proteina
Stjenka želuca luči pepsinogen i HCl koja smanjuje pH na 2-3
U niskom pH pepsinogen prelazi u pepsin koji razgrađuje proteine
Želučana lipaza počinje razgradnju lipida (ne voli kiselo --> spora razgra­dnja)

5. Tanko crijevo

Ima tri dijela:

a) Dvanaesnik

Na njega je povezan žućni mjehur (dio jetre) Ima 3 ulaza: želudac, gušterača, jetra
Gušterača
Izlučuje gušteračin sok i NaHCO3 koji povečava pH
Žućni mjehur
stvara žuć u kojoj su žućne soli, višak minerala i bili­rubin
Bilirubin se upija, ulazi u krv, bubreg ga razgrađuje na urob­ilin koji daje žutu boju mokraći
ILI
Bilirubin nastavlja do debelog crijeva, bakterije ga razgrađuju na ster­kob­ilin koji daje smeđu boju izmetu
Žućne soli
emulgiraju masti kako bi ih lipaze mogle lakše razgraditi
pH veći od 7 - lužnat

b) srednji dio i c) krajnji dio

Crijevne resice
izrasline stjenke tankog crijeva, upijaju hranjive tvari
Unutar crijevnih resica su:
Limfne žile
upijaju glicerol i višemasne kiseline
Krvne žile
upijaju monosa­haride i aminok­iseline

6. Debelo crijevo

a) Slijepo crijevo
ne znamo svrhu
b) Pravo debelo crijevo
upija vodu, minerale, vitamine, stvara i upija vitamin K
c) Ravno crijevo (rektum)
stvara izmet
Pravo debelo crijevo prepuno je bakterija (E. Coli, ...) koje pomažu u razgradnji i stvaraju vitamin K kao nusprodukt koji nam pomaže u grušanju krvi

7. Analni otvor

Ekskrecija (izluč­ivanje) izmeta
 

Metabo­lički sustav

Metabolizam - sustav kemijskih reakcija u stanici koji održavaju homeostazu

Anabolizam
reakcije stvaranja
energija se troši
ATP -> AMP
npr. sinteza proteina

Katabolizam
reakcije razgradnje
energija se oslobađa
AMP -> ATP

Katabo­ličke reakcije u stanici

Glikoliza
Glukoza --> Piruvat
Produkti: 2ATP
Odvija se u citoplazmi
Vrenje
bez O2: Piruvat --> Mliječna kis. (laktat)
uz O2: Piruvat --> Acetil CoA

Krebsov ciklus
Acetil CoA + Oksalo­ctena kis. --> Limunska kis. (citrat)
Citrat --> Oksalo­ctena kis.
Produkti: H2O, 2ATP, CO2, NADH
Odvija se u matriksu mitoho­ndrija
Oksida­tivna fosfor­ilacija
4e- + 4H+ + O2 --> 2H2O
Nastaje oko 30 ATP
Odvija se na unutarnjoj membrani mitoho­ndrija
50% energije uvedene u Krebsov ciklus pretvori se u toplinu

Pretvorba proteina u aminok­iseline

Deamin­acija - postupak osloba­đanja amino-­skupine (NH3) od aminok­iseline
Amonijak se pretvara u ureu
2NH3 + CO2 --> CH4N2O + H2O
Ostatak aminok­ise­line, sad bez amino-­kraja, se uključuje u Krebsov ciklus

Lipidi

Tokom probave pretvoreni u:
Glicerol
uključuje se u glikolizu i pretvara se u piruvat
Višemasne kiseline
procesom beta-o­ksi­dacije prelaze u acetil CoA
                   

Help Us Go Positive!

We offset our carbon usage with Ecologi. Click the link below to help us!

We offset our carbon footprint via Ecologi
 

Comments

No comments yet. Add yours below!

Add a Comment

Your Comment

Please enter your name.

    Please enter your email address

      Please enter your Comment.

          Related Cheat Sheets

          AP Biology Unit 1: Biochemistry Cheat Sheet

          More Cheat Sheets by Ivi104